Ad code

Latest

6/recent/ticker-posts

उन्हाळ्यात आहार कसा असावा - उन्हाळ्यासाठी डाएट चार्ट, काय खावे आणि काय खाऊ नये

उन्हाळा सुरू झाला आहे आणि अशा परिस्थितीत तुम्हाला  तुमच्या खाण्यापिण्याकडे व आरोग्याकडे विशेष लक्ष देण्याची गरज आहे. उन्हाळा आपल्यासोबत कडकडते ऊन आणि उष्ण वातावरण घेऊन येतो ज्यामुळे आपल्याला Dehydration, उष्माघात आणि खराब पचन यांसारख्या अनेक समस्यांचा सामना करावा लागतो.


 जर आपल्याला या समस्यांपासून दूर राहायचे असेल तर तुम्हाला तुमच्या आहारात काही आरोग्यदायी खानपाणाची निवड करावी लागेल. उन्हाळ्यात ताजी, चविष्ट आणि आरोग्यदायी लाभ देणारी फळे आणि भाज्या बाजारात मुबलक प्रमाणात मिळतात. उन्हाळ्यात मिळणारे हे ताजे आणि स्वादिष्ट पदार्थ तुमच्या शरीराला पोषक तत्वे देतातच शिवाय उन्हाळ्यामध्ये आरोग्यावर होणाऱ्या समस्यांपासून दूर ठेवण्यासही मदत करतात.


याउलट असे काही पदार्थ आहेत जे उन्हाळ्यामध्ये खाल्ल्याने आपल्या शरीरातील उष्णता वाढवतात ज्यामुळे बद्धकोष्ठता, अपचन, पोटदुखी आणि झोपेचा त्रास होतो. अशा स्थितीत उलट्या होणे, चक्कर येणे असे परिणाम दिसून येतात, त्यामुळे उन्हाळ्यात शरीराला फक्त बाहेरून थंडावा मिळणेच नाही तर आतून थंडावा मिळणेही गरजेचे आहे. यासाठी शरीराला आतून थंडावा देणाऱ्या पदार्थांचे सेवन करावे. तापमान वाढल्याने शरीरातील ऊर्जाही कमी होते, त्यामुळे अशा काळात आरोग्याची काळजी घेणे आवश्यक आहे. आरोग्याची काळजी घेण्यासाठी सर्वप्रथम तुम्हाला तुमच्या आहाराची काळजी घेणे आवश्यक आहे. उन्हाळ्यात काय खावे आणि काय खाऊ नये ते जाणून घ्या


उन्हाळ्यात काय खावे - Unhalyat kay Khave - what to eat in summer in marathi


उन्हाळ्यात खूप प्रमाणात पाणी, फायबर, प्रोबायोटिक, अँटिऑक्सिडंट्स, सोडियम, व्हिटॅमिन ए, व्हिटॅमिन बी, व्हिटॅमिन सी  इत्यादी खनिज घटकांनी भरपूर असलेले अन्नपदार्थ खावे.

 
येथे आम्ही काही खाद्यपदार्थांबद्दल माहिती दिलेली आहे. ज्याच्या मदतीने तुम्ही शरीराला आवश्यक असणाऱ्या या पोषक तत्वांची पूर्तता करू शकाल आणि उन्हाळ्यात आरोग्यावर होणाऱ्या समस्यांवर मात करू शकाल.


1). फळे - भाजीपाला - Unhalyat kay khave


उन्हाळ्यामध्ये शरीरातील उष्णता कमी करण्यासाठी व पोषक तत्वांचा पडू न देण्यासाठी हंगामी फळे आणि भाज्या खाव्यात. उन्हाळ्यात हंगामी फळे आणि भाज्यांचे सेवन केल्याने शरीर तंदुरुस्त आणि ताजे राहते. त्यामुळे खरबूज, कलिंगड, काकडी, फाळसा, अननस, मोसंबी आणि लिची खाणे फायदेशीर आहे. हे पदार्थ खाल्यामुळे शरीरात पाण्याची कमतरता भासणार नाही. याशिवाय दोडके, दुधी भोपळा, भेंडी, टिंडे या हिरव्या भाज्या खाव्यात. यामुळे उन्हाळ्यात निरोगी राहण्यासाठी आवश्यक असलेल्या पोषक तत्वांची पूर्तताही करते.


2). उन्हाळ्यात आंबा खावा -  Aamba Khanyache fayde in marathi


उन्हाळ्यात आंबा सहज व मुबलक प्रमाणात उपलब्ध होतो. आंबा हा उन्हाळी फळ आहेच सोबतच आंब्यामध्ये व्हिटॅमिन ए, व्हिटॅमिन सी आणि व्हिटॅमिन ई असते आणि ते शरीराला भरपूर ऊर्जा देते. उष्णतेची समस्या टाळण्यासाठी तुम्ही आंब्याला शिजवलेले किंवा कच्च्या दोन्ही स्वरूपात खाऊ शकता. आंबा खाल्याने शरीरातील उष्णता नियंत्रणात ठेवण्यास मदत होते. पिकलेला आंबा खाल्याने उष्माघात आणि थकवा दूर करण्यास मदत करते.


3). उन्हाळ्यात कलिंगड खावे - उन्हाळ्यातील आहार


कलिंगड हे उन्हाळ्यात मिळणारे एक स्वादिष्ट आणि पोषक तत्त्वांनी भरलेलं फळ आहे. कलिंगडमध्ये जवळपास ९२ टक्के पाण्याचे प्रमाण आहे. कलिंगड आपल्या शरीराला चांगले हायड्रेट ठेवण्यास मदत करते. कलिंगड खाल्याने आपल्या शरीराला खूप प्रमाणात पाणी मिळते. यामुळे आपले शरीर हायड्रेटेड राहून आपली स्मरणशक्ती तीक्ष्ण राहते आणि आपला मूड स्थिर राहतो. याव्यतिरिक्त, कलिंगड आपल्याला व्हिटॅमिन ए, व्हिटॅमिन सी आणि भरपूर अँटीऑक्सिडंट्स प्रदान करते, ज्यामुळे मधुमेह, हृदयरोग, उच्च रक्तदाब, आणि संधिवात होण्याचा धोका कमी होतो. उन्हाळ्याच्या महिन्यांत तुमचे शरीर थंड आणि चांगले हायड्रेट ठेवण्यासाठी दररोज ताजे कलिंगड खावे.


4). उसाचा रस


उसाचा रस अनेक प्रकारच्या गंभीर आजारांवर नैसर्गिकरित्या उपचार करण्यासाठी उपयुक्त आहे. याशिवाय उन्हाळ्यात शरीराला हायड्रेट ठेवण्यासाठी तुम्ही उसाच्या रसाचे सेवन करू शकता. तुमच्या शरीरातील पाण्याची कमतरता टाळण्यासाठी आणि शरीरातील ऊर्जा  वाढवण्यासाठी तुम्ही उसाच्या रसाचे सेवन करू शकता. उसाच्या रसात लिंबू आणि पुदिन्याचा रस घालून तुम्ही अधिक प्रभावी पेय बनवू शकता.


5). कोशिंबीर - सलाड खावे


उन्हाळ्यात हलका आहार घ्यावा ज्यामध्ये सॅलडचा समावेश करावा. काही लोक उन्हाळ्यात जेवणाऐवजी सॅलड खाणे पसंत करतात. आपण सॅलडमध्ये काकडी, टोमॅटो समाविष्ट करू शकतो. उन्हाळ्यात काकडी हा खूप चांगला आहार आहे. यामध्ये भरपूर पाणी आणि फायबर असते जे शरीराला थंड आणि ताजेतवाने ठेवण्यास मदत करते. उन्हाळ्यात त्वचेची काळजी घेण्यासाठी टोमॅटो खाने खूपच फायदेशीर आहे टोमॅटो पौष्टिक आणि स्वादिष्ट आहेच पण हे शरीराला हायड्रेट ठेवण्यास मदतही करते.

6). व्हिटॅमिन-बी युक्त आहार –

उन्हाळ्यात व्हिटॅमिन-बी युक्त आहार घ्यावा. ज्यामुळे शरीर तंदुरुस्त आणि स्वस्थ राहते, तसेच स्नायूचे दुखणे आणि थकवा दूर होतो.

7). दही - उन्हाळ्यात रोजच्या आहारात दही समाविष्ट करा

उन्हाळ्यामध्ये आहारात दह्याचा अवश्य समावेश करा. उन्हाळ्यात उष्माघातामुळे जुलाब आणि पोटाशी संबंधित समस्या वाढतात, दह्यात उपलब्ध बॅक्टेरिया पोट निरोगी ठेवण्यास मदत करते, रोजच्या आहारात खारट किंवा गोड लस्सी किंवा रायत्याचा समावेश करू शकता.


8). द्रवपदार्थाचे सेवन करा –


उष्णतेचा प्रभाव टाळण्यासाठी नारळ पाणी पिणे खूप फायदेशीर आहे. तसेच शरीरातील पाण्याचे प्रमाण राखण्यासाठी फळांचे रस, लिंबूपाणी, उसाच्या रसाचे सेवन करावे. शरीरातील पाण्याचे योग्य प्रमाण राखल्याने पुरेशी खनिजे आणि जीवनसत्त्वे मिळतात. सोबतच उन्हाळ्यात ताक सेवन करणे हे डिहायड्रेशन आणि थकवा दूर करण्याचा उत्तम मार्ग आहे. ताकामध्ये इलेक्ट्रोलाइट्स, प्रोबायोटिक्स आणि भरपूर पाणी असते. एक ग्लास ताक तुमच्या शरीराला त्वरित हायड्रेट करण्यात मदत करू शकते. मसालेदार अन्न किंवा उष्णतेमुळे पोटात गॅसची समस्या देखील ताक पिल्याने शांत होण्यास मदत होते. जेवणासोबत ताक खाल्ल्याने घाम येणे, थकवा येणे, स्नायू दुखणे, मळमळ आणि डोकेदुखीची समस्या बर्‍याच प्रमाणात कमी होते. यासोबतच ताक त्वचेसाठीही खूप चांगले आहे. त्यामुळे उन्हाळ्यात कार्बोनेटेड पेये टाळा आणि रोज एक किंवा दोन ग्लास ताक किंवा फळांचे रस प्यायला सुरुवात करा.


उन्हाळ्यात काय खाऊ नये - what not to eat in summer in marathi - garami madhye kay khau naye


उष्णतेपासून वाचण्यासाठी आणि उष्णतेमध्ये आपले जीवन सुखकर करण्यासाठी आपण बऱ्याच गोष्टी करत असतो. उन्हाळ्यात शरीराच्या काळजीचा विचार केला तर सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे आपला आहार. उन्हाळ्यात शरीर थंड राहावं म्हणून आपण खूप प्रयत्न करतो पण कोणता आहार घ्यावा काय खाऊ नये याकडे दूर्लक्ष करतो. उन्हाळ्यात योग्य आहार न घेतल्यास शरीराला खूप त्रास होतो जसे - अपचन, पोट फुगणे, डिहायड्रेशन इ. चला तर मग जाणून घेऊया उन्हाळ्यात कोणते पदार्थ टाळावेत व काय खाऊ नये, ज्यामुळे आपले शरीर बाहेरूनच नाही तर आतूनही थंड व निरोगी राहील.


1. खूप जास्त मसाले:


उन्हाळ्याच्या दिवसात जास्त मसाल्यांचे सेवन करणे टाळावे. ते शरीरात उष्णता प्रसारित करतात आणि चयापचय गती वाढवतात. उन्हाळ्यात जास्त मसालेदार पदार्थ खाल्ल्याने शरीरात उष्णता निर्माण होते, ज्यामुळे तुम्ही अनेक आजारांना बळी पडू शकता. त्यामुळे उन्हाळ्यात मसाल्यांचा व मसालेदार पदार्थांचा वापर कमी करा किंवा टाळा.


2. मांसाहार:


मासे, चिकन, सीफूड आणि जास्त प्रमाणात ग्रेव्ही असलेले पदार्थ खाण्यासाठी उन्हाळा हा योग्य काळ नाही. खरं तर, याच्या सेवनाने शरीरातील उष्णता वाढते. यामुळे माणसाला जास्त घाम येतो आणि पचनाच्या समस्याही उद्भवतात. जास्त मसालेदार अन्न खाल्ल्याने देखील अतिसार होऊ शकतो.

3. तेलकट जंक फूड:


आरोग्याचा विचार केला तर जंक फूडचे सेवन करणे कधीही योग्य नाही. पण उन्हाळ्यात रस्त्यावरील खाद्यपदार्थ किंवा जंक फूड इत्यादींपासून विशेष अंतर ठेवावे. कारण या प्रकारच्या आहारात तेलाचे प्रमाण जास्त असते आणि ते पूर्णपणे शिजवलेले नसते. त्यामुळे त्यांचे जास्त प्रमाणात सेवन केल्याने अपचन आणि ऍसिडिटीशी संबंधित समस्या उद्भवू शकतात सोबतच पचनाच्या समस्या निर्माण होतात आणि ऊर्जा कमी होते.. त्यामुळे उन्हाळ्यात जंक फूड आणि इतर पॅकबंद पदार्थ खाऊ नयेत.

4. चहा आणि कॉफी:


चहा किंवा कॉफी प्रेमी कोणत्याही ऋतूत हे पिणे टाळत नाहीत. कॅफिनमुळे तुमच्या शरीरातील उष्णता वाढते आणि शरीरातील निर्जलीकरण ( Dehydration ) वाढते. उन्हाळ्यात निरोगी राहायचे असेल तर आजपासूनच त्यांच्यापासून अंतर ठेवा.

5. सॉस खाणे टाळा:


सॉस देखील खूप नुकसान करू शकतो. यात सुमारे 350 कॅलरीज असतात, ज्यामुळे तुम्ही सुस्त होऊ शकता. काही सॉसमध्ये भरपूर मीठ आणि एमएसजी (मोनोसोडियम ग्लूटामेट) असते, जे तुमच्यासाठी हानिकारक असते.

6). थंड पाणी पिणे टाळा

उन्हाळ्यात शक्यतो सामान्य पाणी पिण्याचा प्रयत्न करा. फ्रीजच्या पाण्याऐवजी घागरी, भांडे किंवा भांड्यातून पाणी प्या. उष्माघात टाळण्यासाठी, सामान्य पाणी प्यावे. थंड पाणी प्यायल्याने वजन वाढण्याचीही भीती असते. व सतत तहान लागत राहते.


या उन्हाळ्यामध्ये उशनेतेपासून वाचण्यासाठी उन्हातून जाताना शक्यतो डोळयांना आराम मिळवा यासाठी गॉगल वापरा. बाहेर जाताना पाण्याची बाटली सोबत ठेवा व्यायाम आणि प्रवासादरम्यान, घाम आणि उष्णतेमुळे शरीरात इलेक्ट्रोलाइट्सची कमतरता असते. त्यामुळे जिथे जाल तिथे पाण्याची बाटली सोबत घ्या. तसेच पाण्यात लिंबू, मीठ आणि साखर किंवा ग्लुकोज मिसळून ते वेळोवेळी प्यायला ठेवा, यामुळे तुम्ही इलेक्ट्रोलाइट्सचे नुकसान टाळू शकाल.

इतर टिप्स -

उन्हाळ्यात खाण्या-पिण्यासोबतच व्यायाम किंवा योगासनेही आवश्यक आहेत, व्यायाम किंवा योगासने करायला वेळ नसेल तर सकाळ-संध्याकाळ फिरायला विसरू नका.
उन्हाळ्यात जास्त वेळ रिकाम्या पोटी राहिल्याने शरीरात पौष्टिक तत्वांची कमतरता निर्माण होते, त्यामुळे अशक्तपणासोबतच अनेक आजार होण्याची भीती असते, त्यामुळे जास्त वेळ रिकाम्या पोटी राहू नका.
उन्हाळ्यात पाणी प्यायले पाहिजे कारण उन्हाळ्यात शरीराला घाम येतो त्यामुळे डिहायड्रेशन होण्याचा धोका असतो. दिवसभरात जास्तीत जास्त पाणी पिण्याचा प्रयत्न करा.

उन्हाळ्यात अन्नातून विषबाधा होण्याचा धोका जास्त असतो, त्यामुळे ताजे अन्नच खावे. उन्हाळ्यात चक्कर येणे, उलट्या होणे अशा समस्या अधिक होत असतील तर आवश्यक औषधे नेहमी सोबत ठेवा. आपल्या शरीराला पाण्याची जास्त गरज असते, त्यामुळे कुठेतरी बाहेर जाताना नेहमी पाणी सोबत ठेवा. याशिवाय हलके व कॉटन चे कपडे वापरा. 

टिप्पणी पोस्ट करा

0 टिप्पण्या

Menu Site